ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΤΟΥ 1915 ΣΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΤΟΥ 2015

ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΤΟΥ 1915 ΣΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΤΟΥ 2015 

ΠΕΡΙΟΧΗ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΚΕΝΤΡΟΥ – ΜΙΚΤΗ ΖΩΝΗ ΒΕΝΙΖΕΛΟΥ – ΕΓΝΑΤΙΑ – ΠΑΡΑΛΙΑ – ΣΥΝΟΙΚΙΑ   ΑΓ. ΣΟΦΙΑΣ

  1. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ

Ως περιοχή μελέτης για την εκπόνηση θέματος στο μάθημα «Εφαρμογές GIS» του 9ου εξαμήνου του τμήματος Αγρονόμων και Τοπογράφων Μηχανικών Α.Π.Θ. επιλέχθηκε τμήμα της περιοχής του Ιστορικού Κέντρου της Θεσσαλονίκης ( ΠΕΡΙΟΧΗ ΜΕΛΕΤΗΣ (GIS APPLICATIONS) ) ,  συγκεκριμένα η μικτή ζώνη Βενιζέλου – Εγνατία – Παραλία – Συνοικία Αγίας Σοφίας.  Η Θεσσαλονίκη ιδρύθηκε το 315 π. Χ. Από τότε μέχρι σήμερα έχει περάσει από διάφορες φάσεις που αποτυπώνονται στην ιστορία της. Απελευθερώθηκε από τον Τουρκικό ζυγό και εντάχθηκε στην Ελλάδα το 1912. Εστιάζοντας στις πρώτες δεκαετίες του 20ου αιώνα και στην περιοχή του Ιστορικού Κέντρου, η πόλη άλλαξε ριζικά την πολεοδομική της μορφή και τον χωροταξικό της προσανατολισμό. Αυτό προέκυψε ως συνέπεια της ανάγκης αποκατάστασης του κέντρου εξαιτίας της πυρκαγιάς που ξέσπασε το 1917. Ταυτόχρονα, η άφιξη και εγκατάσταση προσφύγων από τη Μ. Ασία το 1922 αποτέλεσε αιτία αλλαγών σε πολεοδομικό επίπεδο. Οι  μετασχηματισμοί  που  έλαβαν  χώρα  στη Θεσσαλονίκη συνδέονται με τις ευρύτερες κοινωνικοοικονομικές  εξελίξεις  στην  Οθωμανική Αυτοκρατορία καθώς και με τις μετέπειτα εθνικιστικές  επιδιώξεις  του  ελληνικού  κράτους.  Η ανάδυση του καπιταλισμού στα Βαλκάνια συνδέθηκε με τη διαμόρφωση ενός νέου αστικού περιβάλλοντος[1].  Εκτός από την εμπορική της ακτινοβολία, η πόλη ήταν μεγάλο στρατιωτικό και διοικητικό κέντρο με έντονο διεθνή χαρακτήρα, που ρύθμιζε την ευρωπαϊκή διείσδυση και τις οικονομικές συναλλαγές. Αποτελεί, επιπλέον, συγκοινωνιακό κόμβο και διαμετακομιστικό κέντρο της βαλκανικής ενδοχώρας[2], μιας και διέθετε λιμάνι.

 

  1. ΣΚΟΠΟΣ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ – ΣΤΟΧΟΙ

Μέσω της εργασίας αυτής θα γίνει προσπάθεια σύγκρισης της μορφής της  περιοχής μελέτης το 1915 και σήμερα, 100 χρόνια μετά. Τα στοιχεία που θα συλλεχθούν και θα αναλυθούν θα σχετίζονται με την πολεοδομία, δηλαδή τη ρυμοτομία, την ιεράρχηση του οδικού δικτύου καθώς και τη διάρθρωση των χρήσεων γης.

 

  1. ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΠΟΥ ΘΑ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΘΕΙ – ΕΡΓΑΛΕΙΑ

Η μεθοδολογία που θα ακολουθηθεί για την εκπόνηση του θέματος συνοψίζεται σε τέσσερα βήματα. Αυτά είναι η συλλογή, επεξεργασία δεδομένων και εξαγωγή συμπερασμάτων για την εικόνα που παρουσίαζε η περιοχή μελέτης κατά τις πρώτες δεκαετίες του 20ου αιώνα, και τέλος η προσπάθεια οπτικοποίησης της εικόνας αυτής με τη σύνθεση χαρτών κάνοντας χρήση του λογισμικού ArcGIS. Το ίδιο θα γίνει και για τη σημερινή εικόνα της πόλης και συγκεκριμένα του Ιστορικού της Κέντρου, ώστε να επιτευχθεί ο σκοπός της εργασίας, δηλαδή η σύγκριση του παρελθόντος με το παρόν.

 

  1. ΑΝΑΜΕΝΟΜΕΝΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ

Σαν αποτέλεσμα αυτής της εργασίας, αναμένεται η παρουσίαση της σύγκρισης του Ιστορικού Κέντρου της Θεσσαλονίκης στις δύο χρονικές περιόδους, αλλά και στα χρόνια που μεσολάβησαν. Μέσα από την παρουσίαση της εξέλιξης της περιοχής μελέτης διαχρονικά, οδηγούμαστε στην εξαγωγή συμπερασμάτων σχετικά με το αν υπήρξε βελτίωση της περιοχής στην πάροδο των χρόνων και κατά πόσο αυτές οι αλλαγές συνετέλεσαν στην καλύτερη εξυπηρέτηση των καθημερινών αναγκών των κατοίκων και στη βελτίωση των μετακινήσεων.

ΑΠΟ-ΤΗ-ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ-ΤΟΥ-1915-ΣΤΗ-ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ-ΤΟΥ-2015-1

ΟΜΑΔΑ ΜΕΛΕΤΗΣ:

      Αρβανίτη Τατιάνα, Α.Ε.Μ.: 5135

                                  Σαραντιάδου Δήμητρα, Α.Ε.Μ.: 5206

 

[1]«Μπάσταρδες με Μνήμη, Πολεοδομική εξέλιξη της Θεσσαλονίκης: Από την πόλη των μαχαλάδων και των εξεγέρσεων στην ιπποδάμεια ρυμοτομία», 2012. Διαθέσιμο στο  http://www.yfanet.net/uploads/bastards003.pdf (ανάκτηση 19.10.15)

[2] Γερόλυμπου, Αλέκα, 2007, «Η Θεσσαλονίκη, πριν και μετά από τον Eρνέστ Eμπράρ». Διαθέσιμο στο http://eclass.uoa.gr/modules/document/file.php/ARCH452/yerolympos_gr.pdf (ανάκτηση 19.210.15)